หลายบ้านซื้อของเล่นเพิ่มให้ลูกทุกครั้งที่เห็นลูกเบื่อ แต่กลับสังเกตว่าของเล่นยิ่งเยอะ ทำไมลูกยิ่งเบื่อง่ายขึ้นเรื่อย ๆ แทนที่จะเล่นได้นานขึ้นเหมือนที่คาดหวัง คำถามนี้ไม่ได้มีคำตอบเดียว แต่ส่วนใหญ่มาจากพฤติกรรมการเล่นที่เปลี่ยนไปเมื่อมีตัวเลือกมากเกินไป ไม่ใช่ความผิดของพ่อแม่หรือของลูกฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง
ทางเลือกที่มากเกินไป ทำให้สมาธิสั้นลงจริงไหม
สมาธิในการเล่นของเด็กมักลดลงเมื่อทางเลือกที่มากเกินไปในห้องเล่นทำให้เด็กใช้เวลาตัดสินใจว่าจะเล่นอะไรนานกว่าเวลาที่เล่นจริง เมื่อของเล่นกองรวมกันเต็มพื้นที่ เด็กมักหยิบเล่นแป๊บเดียวแล้ววางลงเพื่อไปหยิบชิ้นถัดไป เพราะสายตาเห็นตัวเลือกอื่นตลอดเวลา สมองของเด็กเล็กยังไม่พัฒนาความสามารถในการกรองสิ่งเร้าได้ดีเท่าผู้ใหญ่ การมีของเล่นเยอะเกินจึงกลายเป็นสิ่งรบกวนสมาธิมากกว่าช่วยให้เพลิดเพลิน
ทำไมของเล่นน้อยชิ้นกลับเล่นได้ลึกกว่าเดิม
ของเล่นยิ่งเยอะยิ่งทำให้เล่นได้ตื้นขึ้น ตรงข้ามกับตอนที่ของเล่นในสายตามีจำกัด เด็กมักใช้จินตนาการเล่นกับของชิ้นเดิมในหลายรูปแบบมากกว่า เช่นตัวต่อไม้ธรรมดาอาจกลายเป็นบ้าน เป็นรถ หรือเป็นสัตว์ในเรื่องราวที่เด็กแต่งขึ้นเอง การเล่นได้ลึกกว่าเดิมแบบนี้ช่วยพัฒนาความคิดสร้างสรรค์และสมาธิได้ดีกว่าการมีของเล่นสำเร็จรูปเยอะที่เล่นได้แบบเดียวตายตัว
จัดของเล่นเป็นรอบ วิธีที่ไม่ต้องซื้อเพิ่ม
ถ้าบ้านไหนเจอปัญหาของเล่นยิ่งเยอะจนล้นห้อง การจัดของเล่นเป็นรอบเป็นวิธีที่ใช้ของเล่นที่มีอยู่แล้วให้เกิดประโยชน์สูงสุดโดยไม่ต้องเสียเงินซื้อเพิ่ม หลักการคือแบ่งของเล่นออกเป็นกล่องของเล่นชุดเล็ก ๆ แล้วหมุนเวียนออกมาให้เล่นทีละชุด
- แบ่งของเล่นเป็นสามถึงสี่กล่อง เก็บส่วนที่เหลือไว้ในที่มองไม่เห็น
- วางของเล่นแค่หนึ่งกล่องต่อสัปดาห์ในพื้นที่เล่น
- สลับกล่องใหม่ทุกหนึ่งถึงสองสัปดาห์ตามความสนใจของลูก
- ของเล่นที่เก็บไว้นานแล้วนำกลับมาใหม่ มักรู้สึกเหมือนของเล่นใหม่อีกครั้ง
เมื่อลูกบอกว่าเบื่อ ควรตอบยังไง
เมื่อลูกบอกว่าเบื่อ ไม่จำเป็นต้องรีบหาของเล่นใหม่มาให้ทันที เพราะความเบื่อเป็นจุดเริ่มต้นที่ทำให้เด็กหัดคิดหากิจกรรมเองได้ พ่อแม่ที่รีบแก้ความเบื่อให้ลูกทุกครั้งอาจทำให้ลูกไม่มีโอกาสฝึกทักษะนี้ ทักษะการอยู่กับความเบื่อและหาทางออกเองเป็นสิ่งที่ติดตัวลูกไปใช้ได้ตลอดชีวิต ไม่ใช่แค่ในวัยเด็ก
- ถามลูกว่าอยากเล่นอะไรแทนการเสนอของเล่นใหม่ทันที
- ให้เวลาลูกอยู่กับความเบื่อสักพักก่อนเข้าไปช่วย
- ชวนลูกเล่นของเดิมในมุมมองใหม่ เช่นเล่นนอกบ้านแทนในห้อง
- สังเกตว่าลูกเบื่อของเล่นจริง หรือแค่ต้องการความสนใจจากพ่อแม่
ถ้าจำเป็นต้องซื้อของเล่นใหม่จริงๆ เลือกยังไง
บางครั้งการซื้อของเล่นใหม่ก็จำเป็นจริง เช่นของเล่นที่ช่วยพัฒนาทักษะใหม่ตามวัย ในกรณีนี้ควรเลือกของเล่นที่เล่นได้หลายแบบมากกว่าของเล่นที่เล่นได้ทางเดียว เพื่อไม่ให้ตกอยู่ในปัญหาของเล่นยิ่งเยอะซ้ำอีก การเตือนตัวเองว่าของเล่นยิ่งเยอะไม่ได้แปลว่าลูกจะมีความสุขมากขึ้นเสมอไป ช่วยให้ตัดสินใจซื้อได้อย่างมีสติมากขึ้น
- เลือกของเล่นเปิดกว้าง เช่นบล็อกไม้หรือดินน้ำมัน แทนของเล่นที่เล่นได้แบบเดียว
- ซื้อทีละชิ้นแล้วสังเกตว่าลูกเล่นจริงก่อนซื้อเพิ่ม
- บริจาคหรือแลกเปลี่ยนของเล่นเก่าที่ลูกไม่เล่นแล้วก่อนซื้อใหม่
- หลีกเลี่ยงการซื้อตามกระแสหรือของเล่นที่เพื่อนลูกมีโดยไม่ถามความสนใจจริง
สัญญาณที่บอกว่าของเล่นในบ้านเยอะเกินไปแล้ว
บางบ้านไม่แน่ใจว่าของเล่นในบ้านเยอะเกินไปแล้วหรือยัง มีสัญญาณง่าย ๆ ที่สังเกตได้จากพฤติกรรมของลูกเอง หากลูกหยิบของเล่นมาเล่นไม่ถึงหนึ่งนาทีแล้ววางลงซ้ำ ๆ หลายชิ้นติดกัน หรือบ่นเบื่อบ่อยทั้งที่มีของเล่นเต็มห้อง นั่นอาจเป็นสัญญาณว่าถึงเวลาลดจำนวนของเล่นที่วางให้เห็นในแต่ละครั้งแล้ว อีกสัญญาณหนึ่งคือเวลาเก็บของเล่นกลับเข้าที่ใช้เวลานานผิดปกติทุกครั้ง เพราะจำนวนชิ้นที่กระจัดกระจายมากเกินกว่าจะจัดการได้ง่าย ๆ
ติดต่อเรา|แม่บ้านสยาม
แม่บ้านสยาม ช่วยดูแลความเรียบร้อยของห้องเล่นและพื้นที่ในบ้าน ให้พ่อแม่มีเวลาสังเกตและเล่นกับลูกได้มากขึ้น ทีมงานของเรายินดีให้คำปรึกษาสำหรับทุกบ้าน
- โทร:02-118-3912, 062-572-9255
- ไลน์:@maid2013
- เว็บ:https://maidsiam.com
- เฟซบุ๊ก:https://www.facebook.com/maidinthailand
อ้างอิง
[1] HealthyChildren.org (American Academy of Pediatrics) แนวทางการเล่นและพัฒนาการเด็กเล็ก ใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานทั่วไปเรื่องความสำคัญของการเล่นอย่างมีสมาธิต่อพัฒนาการเด็ก. https://www.healthychildren.org/English/ages-stages/toddler/Pages/Learning-Development-2-Year-Old.aspx
[2] CDC ข้อมูลพัฒนาการเด็กตามช่วงวัย ใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานทั่วไปเรื่องพัฒนาการด้านความคิดสร้างสรรค์และสมาธิในเด็กเล็ก. https://www.cdc.gov/ncbddd/actearly/milestones/milestones-3yr.html