หลายคนติดพูดประโยคว่า "เดี๋ยวทำเอง" ทุกครั้งที่มีคนถามว่าต้องการให้ช่วยไหม ตอนแรกฟังดูเป็นคำพูดที่ทำให้ทุกอย่างจบง่าย แต่พอพูดซ้ำ ๆ ทุกวัน หลายคนกลับรู้สึกเหนื่อยล้าโดยไม่รู้สาเหตุชัดเจน คำถามที่น่าลองคิดคือทำไมประโยคสั้น ๆ แบบนี้ถึงกลายเป็นภาระหนักขึ้นเรื่อย ๆ
ทำไมประโยคสั้น ๆ นี้ถึงหนักกว่าที่คิด
เวลาพูดว่าเดี๋ยวทำเอง เรากำลังรับงานเพิ่มเข้ามาโดยไม่มีใครรู้ตัวว่าเรารับไปแล้วกี่อย่าง เพราะไม่มีใครนับหรือทวงถามความช่วยเหลือที่เราปฏิเสธไปทุกครั้ง งานเล็ก ๆ ที่สะสมทีละชิ้นในหัว จึงหนักขึ้นเรื่อย ๆ โดยไม่มีใครเห็นน้ำหนักที่แท้จริงนอกจากตัวเราเอง
สัญญาณเริ่มเหนื่อยเงียบที่มักมองข้าม
สัญญาณเริ่มเหนื่อยเงียบจากการพูดประโยคนี้บ่อยมักไม่แสดงออกตรง ๆ แต่ค่อย ๆ สะสมจนกลายเป็นความหงุดหงิดที่หาสาเหตุไม่เจอ ซึ่งเกี่ยวข้องกับภาระงานบ้านที่รับไว้คนเดียวโดยไม่มีใครรู้
- รู้สึกหงุดหงิดง่ายกับเรื่องเล็ก ๆ ที่ปกติไม่เคยรู้สึก
- เผลอถอนหายใจบ่อยเวลาทำงานบ้านคนเดียว
- เริ่มคิดในใจว่าทำไมไม่มีใครถามก่อนว่าไหวไหม
- รู้สึกเหนื่อยแม้จะพักผ่อนเพียงพอแล้ว
ทำไมถึงเลือกพูดเดี๋ยวทำเองแทนการขอช่วย
หลายคนพูดประโยคนี้เพราะไม่อยากรู้สึกเป็นภาระกับคนอื่น หรือรู้สึกว่าสอนหรืออธิบายวิธีทำให้คนอื่นช่วยนั้นเสียเวลากว่าทำเอง บางคนเคยขอความช่วยเหลือแล้วผลลัพธ์ไม่ถูกใจ จึงเลือกทำเองต่อเพื่อความสบายใจในระยะสั้น แต่ความเคยชินแบบนี้ทำให้คนรอบข้างค่อย ๆ เข้าใจผิดว่าเราไม่ต้องการความช่วยเหลือจริง ๆ
เปลี่ยนจากเดี๋ยวทำเองเป็นขอความช่วยเหลือตรงไป
การเปลี่ยนคำพูดจากเดี๋ยวทำเองเป็นขอความช่วยเหลือตรงไปช่วยลดภาระที่สะสมได้มากกว่าที่คิด โดยไม่ต้องเปลี่ยนตัวเองทั้งหมดในทีเดียว วิธีนี้ยังช่วยกำหนดขอบเขตของตัวเองให้ชัดขึ้นด้วยว่างานไหนควรทำเองและงานไหนควรให้คนอื่นช่วย
- บอกงานที่ต้องการให้ช่วยเป็นข้อความชัดเจน เช่น ช่วยล้างจานให้หน่อยได้ไหม
- แบ่งงานเป็นชิ้นเล็กที่คนอื่นทำตามได้ง่าย ไม่ต้องอธิบายซับซ้อน
- ถ้าผลลัพธ์ไม่เป๊ะตามที่หวัง ปล่อยผ่านได้บางเรื่องเพื่อรักษาความช่วยเหลือระยะยาว
- ลองขอความช่วยเหลือทีละเรื่องก่อน ไม่ต้องเปลี่ยนพฤติกรรมทั้งบ้านพร้อมกัน
เมื่อคนในบ้านได้ยินประโยคนี้บ่อย ควรทำอย่างไร
คนที่อยู่ร่วมบ้านกับคนที่พูดเดี๋ยวทำเองบ่อย ๆ ก็มีส่วนช่วยเปลี่ยนสถานการณ์ได้เช่นกัน การรอให้อีกฝ่ายพูดออกมาเองอาจไม่เกิดขึ้นง่าย เพราะคนที่เคยชินกับการทำเองมักไม่รู้ตัวว่าตัวเองเหนื่อยสะสมมากแค่ไหน การสื่อสารกับคนในบ้านอย่างเปิดเผยเรื่องแบ่งงานในบ้านจึงเป็นจุดเริ่มต้นที่ช่วยได้จริง
- สังเกตงานที่อีกฝ่ายมักรับไปทำเองซ้ำ ๆ แล้วเสนอช่วยก่อนที่จะถูกปฏิเสธ
- ถามตรง ๆ ว่างานไหนที่อยากให้แบ่งไปทำบ้าง แทนการถามรวม ๆ ว่าช่วยอะไรไหม
- เมื่ออีกฝ่ายยอมให้ช่วย อย่าทำผิดพลาดจนถูกดึงงานคืนไปทั้งหมด
- ชมเมื่ออีกฝ่ายเริ่มขอความช่วยเหลือ เพื่อให้รู้สึกว่าขอได้จริงไม่ใช่ภาระ
การปรับพฤติกรรมนี้ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนทันทีทั้งบ้าน เริ่มจากเรื่องเล็กที่สุดในหนึ่งสัปดาห์ก่อน เช่นขอความช่วยเหลือเพียงงานเดียวต่อวัน แล้วค่อยขยายเมื่อทั้งสองฝ่ายเริ่มคุ้นเคยกับการแบ่งงานแบบใหม่ ความเปลี่ยนแปลงที่ค่อยเป็นค่อยไปมักอยู่ได้นานกว่าการตั้งกฎเข้มงวดตั้งแต่วันแรก
- สัปดาห์แรก เลือกขอความช่วยเหลือแค่หนึ่งเรื่องต่อวัน
- สัปดาห์ต่อมา ลองให้อีกฝ่ายรับผิดชอบงานประจำหนึ่งอย่างเต็มตัว
- ทบทวนร่วมกันทุกสิ้นเดือนว่าการแบ่งงานยังเหมาะสมอยู่ไหม
ข้อควรระวังเมื่อเริ่มพูดขอความช่วยเหลือ
ช่วงแรกที่เริ่มเปลี่ยนจากเดี๋ยวทำเองเป็นการขอความช่วยเหลือตรง ๆ อาจรู้สึกอึดอัดหรือเกรงใจ เพราะไม่คุ้นเคยกับการพูดความต้องการของตัวเองออกมาชัดเจน บางคนอาจกลัวว่าอีกฝ่ายจะรู้สึกถูกตำหนิที่ไม่เคยช่วยมาก่อน จึงควรเลือกจังหวะและคำพูดที่นุ่มนวล ไม่ใช่การต่อว่าย้อนหลังว่าทำไมไม่เคยช่วยเลย
- เลือกพูดตอนที่อีกฝ่ายว่างและอารมณ์ดี ไม่ใช่ตอนกำลังเหนื่อยหรือหงุดหงิด
- ใช้คำขอที่เป็นกลาง เช่น ช่วยแบ่งงานนี้ให้หน่อยได้ไหม แทนการโทษว่าไม่เคยช่วยเลย
- ยอมรับว่าผลลัพธ์อาจไม่เป๊ะเท่าที่ทำเอง แต่คุ้มค่ากับความเหนื่อยที่ลดลง
- ถ้าถูกปฏิเสธครั้งแรก ลองพูดใหม่ในจังหวะอื่นแทนการเลิกขอไปเลย
ติดต่อเรา|แม่บ้านสยาม
แม่บ้านสยาม ช่วยแบ่งเบาภาระงานบ้านที่มักตกอยู่กับคนคนเดียวในครอบครัว บริการของเราช่วยให้บ้านเป็นระเบียบโดยไม่ต้องรอให้ใครคนใดคนหนึ่งเหนื่อยสะสม เพราะความสัมพันธ์ในครอบครัวที่ดีเริ่มจากการแบ่งงานที่เป็นธรรม ทีมงานของเรายินดีให้คำปรึกษาสำหรับทุกบ้าน
- โทร:02-118-3912, 062-572-9255
- ไลน์:@maid2013
- เว็บ:https://maidsiam.com
- เฟซบุ๊ก:https://www.facebook.com/maidinthailand
อ้างอิง
[1] Mayo Clinic บทความเชิงลึกเรื่องภาวะหมดไฟจากการแบกภาระต่อเนื่อง ใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานทั่วไปเรื่องผลของการรับภาระเงียบ ๆ ในความสัมพันธ์. https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/adult-health/in-depth/burnout/art-20046642
[2] MedlinePlus ข้อมูลเรื่องการสื่อสารในครอบครัวและการจัดการความเครียด ใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานทั่วไปเรื่องการแบ่งภาระงานในบ้านอย่างเปิดเผย. https://medlineplus.gov/ency/patientinstructions/000872.htm