เทศกาลกินเจใกล้จบแล้ว บ้านที่ให้แม่บ้านแม่ครัวทำอาหารเจมาตลอด กลับมาทำเมนูปกติ ควรคุยเรื่องภาชนะกับเครื่องปรุงอะไรไว้ก่อน

ใกล้ถึงวันสุดท้ายของเทศกาลกินเจ บ้านที่ให้แม่ครัวทำอาหารเจมาตลอดสิบวันก็เริ่มคิดว่าจะกลับมาทำเมนูปกติอย่างไร ภาชนะที่ใช้ทำเจต้องล้างแยกไหม เครื่องปรุงที่ซื้อมาเฉพาะเทศกาลต้องทำอย่างไรต่อ เรื่องแม่บ้านแม่ครัวกลับมาทำเมนูปกติจะราบรื่นขึ้นถ้าคุยกันไว้ก่อน บทความนี้เล่าเป็นภาษาบ้าน ๆ ว่าควรตกลงเรื่องอะไรบ้าง โดยไม่ชี้ว่าแบบไหนถูกผิดทางความเชื่อ

เจ้าของบ้านเป็นผู้กำหนดเอง

ข้อแรกที่ต้องเข้าใจคือเรื่องความเชื่อและวิธีถือแต่ละบ้านไม่เหมือนกัน เจ้าของบ้านเป็นผู้กำหนดเองว่าอยากให้ภาชนะที่เคยใช้ทำเจกลับไปใช้ทำอาหารปกติหรือไม่ และอยากให้ล้างอย่างไรก่อน คนช่วยงานไม่ควรตัดสินแทน และบทความนี้ไม่ได้ให้คำตอบเรื่องหลักศาสนาหรือพิธีกรรม ดังนั้นก่อนให้แม่บ้านแม่ครัวกลับมาทำเมนูปกติ ควรให้เจ้าของบ้านบอกความต้องการเองก่อน ไม่ให้แม่ครัวเป็นคนเดาหรือคนตัดสิน

บางบ้านเก็บชุดภาชนะสำหรับทำเจไว้แยกต่างหากตลอดปี บางบ้านใช้ปนกันได้หลังล้างให้สะอาด บางบ้านอยากให้แยกเฉพาะช่วงเทศกาล ทั้งสามแบบเป็นเรื่องที่เจ้าของบ้านเลือกเองได้ สิ่งสำคัญคือบอกให้ชัดตั้งแต่ต้น ไม่ให้แม่ครัวต้องเดา เมื่อแม่บ้านแม่ครัวกลับมาทำเมนูปกติ ภาชนะที่ถูกกำหนดให้แยกก็ควรเก็บแยกอย่างชัดเจน เช่น คนละตะกร้าหรือคนละชั้น เพื่อไม่ต้องจำเอง

ถามเจ้าของบ้านว่าต้องการแยกภาชนะหรือไม่

ก่อนเทศกาลจบ ให้ถามเจ้าของบ้านว่าต้องการแยกภาชนะหรือไม่ แล้วจดคำตอบสั้น ๆ เช่น กระทะใบนี้เก็บไว้ใช้ทำเจเท่านั้น หรือใช้ปกติได้หลังล้าง เขียงอันไหนใช้กับผัก อันไหนใช้กับเนื้อสัตว์ การจดไว้ช่วยให้คนช่วยงานคนอื่นในบ้านทำตามได้เหมือนกัน และไม่ต้องกลับมาถามซ้ำทุกครั้ง การจดตกลงกันแบบนี้ใช้เวลาไม่ถึงสิบนาที แต่ช่วยลดความเข้าใจผิดตลอดสัปดาห์หลังเทศกาลได้มาก และทำให้แม่บ้านแม่ครัวกลับมาทำเมนูปกติได้อย่างมั่นใจ

ถ้าเจ้าของบ้านต้องการให้ภาชนะบางชิ้นกลับไปใช้ได้ปกติ ให้ตกลงว่าจะล้างอย่างไรก่อน เช่น ล้างด้วยน้ำยาล้างจานธรรมดาหลายรอบแล้วตากให้แห้ง ซึ่งเป็นวิธีที่หลายบ้านใช้ แต่บทความนี้ไม่รับรองว่าล้างแล้วจะ สะอาดตามหลักศาสนา เพราะเป็นเรื่องที่เจ้าของบ้านตัดสินเอง การกลับมาทำเมนูปกติควรเป็นไปตามที่เจ้าของบ้านตกลง ไม่ใช่ตามความสะดวกของใคร ช่วงที่แม่บ้านแม่ครัวกลับมาทำเมนูปกติ จึงควรสื่อสารให้ชัดเสมอ

• ถามว่าชิ้นไหนแยกไว้ใช้ทำเจเท่านั้น
• ถามว่าชิ้นไหนกลับมาใช้ปกติได้หลังล้าง
• จดคำตอบสั้น ๆ ติดไว้ในครัว
• บอกคนอื่นในบ้านให้ทำตามเหมือนกัน

ตกลงเรื่องเครื่องปรุงก่อน

เครื่องปรุงที่ซื้อมาเฉพาะเทศกาลก็ต้องตกลงเช่นกัน ตกลงเรื่องเครื่องปรุงก่อนว่าจะเก็บไว้ใช้ต่อหรือแยกไว้ตลอดปี ซอสและน้ำจิ้มบางชนิดมีส่วนผสมต่างกัน ควรดูฉลากร่วมกันและแยกขวดที่ใช้สำหรับเจไม่ให้ปนกับขวดปกติ เพื่อให้เปลี่ยนกลับไปทำอาหารปกติได้โดยไม่สับสน เครื่องปรุงบางชนิดมีวันหมดอายุสั้น ถ้าเปิดแล้วใช้ไม่หมดภายในเวลาที่ฉลากแนะนำ ควรตัดสินใจเรื่องเก็บหรือทิ้งร่วมกับเจ้าของบ้าน ไม่ตัดสินใจเองคนเดียว ช่วงที่แม่บ้านแม่ครัวกลับมาทำเมนูปกติ จึงควรสื่อสารให้ชัดเสมอ

ของสดที่ซื้อเตรียมไว้สำหรับเทศกาลและยังไม่ได้ใช้ ให้ตรวจวันหมดอายุและสภาพ เก็บในตู้เย็นตามที่ควร ไม่ทิ้งค้างเพราะอาหารเจก็เสียได้เหมือนอาหารอื่น ถ้าเหลือมาก อาจวางแผนใช้ในมื้อแรก ๆ หลังเทศกาลโดยปรึกษาเจ้าของบ้านก่อน การวางแผนเมนูถัดไปล่วงหน้าช่วยให้แม่บ้านแม่ครัวกลับมาทำเมนูปกติได้โดยไม่ต้องรีบซื้อของใหม่ทั้งหมดในวันเดียว

ล้างภาชนะตามที่ตกลงกัน

เมื่อตกลงกันแล้ว ให้ล้างภาชนะตามที่ตกลงกันทุกครั้ง ไม่เปลี่ยนวิธีเองเพราะรู้สึกว่าสะอาดกว่า ล้างให้ไม่มีคราบมันและกลิ่น ตากให้แห้งสนิทก่อนเก็บ และเก็บแยกตามกลุ่มที่ตกลงไว้ การทำตามที่ตกลงช่วยให้เจ้าของบ้านวางใจและลดความขัดแย้งเรื่องเล็ก ๆ ในครัว ถ้าวันไหนไม่แน่ใจว่าภาชนะชิ้นนี้อยู่กลุ่มไหน ให้ถามเจ้าของบ้านทันที ไม่ควรเดาเพราะการถามสั้น ๆ เสียเวลาน้อยกว่าการแก้ความเข้าใจผิดภายหลัง

เรื่องความปลอดภัยของอาหารยังใช้เหมือนเดิม ล้างมือก่อนทำอาหาร แยกของสุกกับของดิบ และเก็บอาหารที่ปรุงแล้วอย่างเหมาะสม ไม่ว่าจะเป็นอาหารเจหรืออาหารปกติ ภาชนะที่ใช้กับเนื้อสัตว์ดิบควรล้างให้สะอาดก่อนใช้กับอาหารอื่น เพื่อลดการปนเปื้อนข้าม

ทั้งนี้ แม่ครัวที่ช่วยงานบ้านไม่ได้อ้างว่าผ่านการอบรมเรื่องอาหารเจหรือหลักศาสนา เป็นเพียงคนทำอาหารให้คนในบ้านตามที่เจ้าของบ้านบอก ถ้ามีข้อสงสัยเรื่องความเชื่อ ควรถามผู้ที่เจ้าของบ้านเชื่อถือ ไม่ควรถามแม่ครัวแทน

บ้านที่กำลังหาแม่บ้านมาช่วยทำกับข้าวต่อหลังเทศกาล ควรบอกตั้งแต่สัมภาษณ์ว่ามีเรื่องภาชนะและเครื่องปรุงที่ต้องแยกหรือไม่ ส่วนบ้านที่ต้องการจัดหาแม่บ้านประจำที่ช่วยงานบ้านและงานครัว ควรเขียนกติกาสั้น ๆ ไว้ให้เห็นชัด บริษัทจัดหาเป็นตัวแทนจัดหาคนทำงานประจำ ไม่ใช่บริการชั่วคราว และไม่สามารถสัญญาว่าจะจัดหาได้ทันช่วงเวลาใดเวลาหนึ่ง

โดยสรุป เมื่อเทศกาลกินเจใกล้จบ ให้แม่บ้านแม่ครัวกลับมาทำเมนูปกติได้ราบรื่นด้วยการถามเจ้าของบ้านว่าต้องการแยกภาชนะหรือไม่ ตกลงเรื่องเครื่องปรุงก่อน และล้างภาชนะตามที่ตกลงกัน เจ้าของบ้านเป็นผู้กำหนดเองเสมอในเรื่องความเชื่อ

ติดต่อเรา|แม่บ้านสยาม

แม่บ้านสยามช่วยจับคู่แม่บ้านที่ทำอาหารและช่วยงานบ้านได้ แจ้งกติกาเรื่องภาชนะและเครื่องปรุงของบ้านตั้งแต่ต้น เพื่อให้ได้คนที่เหมาะกับบ้านและทำงานร่วมกันได้ราบรื่น

• โทร:02-118-3912, 062-572-9255
• ไลน์:@maid2013
• เว็บ:https://maidsiam.com
• เฟซบุ๊ก:https://www.facebook.com/maidinthailand

อ้างอิง

[1] FSIS อธิบายพื้นฐานความปลอดภัยด้านอาหาร ซึ่งเกี่ยวข้องกับการแยกของสุกกับของดิบและความสะอาดในครัว. https://www.fsis.usda.gov/food-safety/safe-food-handling-and-preparation/food-safety-basics

[2] CDC แนะนำวิธีป้องกันอาหารเป็นพิษ ซึ่งเกี่ยวข้องกับการล้างมือและเก็บอาหารให้ปลอดภัยทั้งอาหารเจและอาหารปกติ. https://www.cdc.gov/food-safety/prevention/index.html