พอถึงวันแม่ เรามักเห็นดอกมะลิและพวงมาลัยวางขายอยู่แทบทุกแห่ง จนหลายคนสงสัยว่าต้องมอบดอกมะลิเท่านั้นหรือไม่ คำตอบควรแยกเป็นสองเรื่อง เรื่องแรกคือดอกมะลิมีฐานะเป็นสัญลักษณ์ของงานวันแม่แห่งชาติในไทย ส่วนเรื่องที่สองคือแต่ละครอบครัวจะแสดงความรักต่อแม่อย่างไร ซึ่งไม่จำเป็นต้องเหมือนกัน
ดอกมะลิเข้ามาเป็นสัญลักษณ์วันแม่ได้อย่างไร
ประเทศไทยกำหนดวันที่ 12 สิงหาคมเป็นวันแม่แห่งชาติตั้งแต่ พ.ศ. 2519 โดยสภาสังคมสงเคราะห์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ และถือวันเฉลิมพระชนมพรรษาของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวงเป็นวันสำคัญดังกล่าว ต่อมาดอกมะลิจึงเป็นภาพจำคู่กับงานวันแม่แห่งชาติ ไม่ใช่กฎที่กำหนดว่าลูกทุกคนต้องใช้ดอกไม้ชนิดนี้เท่านั้น
ความหมายที่คนไทยผูกไว้กับดอกมะลิ
ข้อมูลจากกรมประชาสัมพันธ์อธิบายว่าดอกมะลิมีสีขาว มีกลิ่นหอม และสื่อถึงความปรารถนาดี ความรัก ความคิดถึง รวมถึงความกตัญญู จึงถูกนำมาใช้เป็นดอกไม้สัญลักษณ์ของวันแม่ ส่วนคำเปรียบเทียบว่าความหอมที่ยาวนานหมายถึงความรักของแม่ที่ไม่เสื่อมคลาย เป็นการตีความเชิงสัญลักษณ์ที่แพร่หลายในสังคม ควรเข้าใจว่าเป็นความหมายทางวัฒนธรรม ไม่ใช่ข้อเท็จจริงทางพฤกษศาสตร์
- สีขาวถูกนำมาเปรียบกับความรักที่บริสุทธิ์
- กลิ่นหอมทำให้ดอกมะลิเป็นดอกไม้ที่ผู้คนจดจำได้ง่าย
- พวงมาลัยมะลิใช้แสดงความรัก ความเคารพ และความกตัญญู
- การใช้สัญลักษณ์ร่วมกันทำให้สื่อความหมายของวันแม่ได้ทันที
ถ้าไม่มีดอกมะลิ ใช้อย่างอื่นแทนได้ไหม
ดอกไม้อื่นใช้แทนดอกมะลิได้ หากเหมาะกับผู้รับและความสัมพันธ์ในครอบครัว การไม่มีดอกมะลิไม่ได้ทำให้การบอกรักแม่มีความหมายน้อยลง หากแม่ชอบดอกไม้ชนิดอื่น ลูกจะเลือกดอกนั้นก็ได้ หรือไม่ใช้ดอกไม้เลยก็ได้เช่นกัน ประเด็นสำคัญคือไม่สร้างภาระและไม่ทำให้แม่ต้องดูแลของขวัญที่ไม่ต้องการ การถามความชอบตรง ๆ อาจอบอุ่นกว่าการเดาเพียงเพราะทำตามธรรมเนียม
- ดอกไม้ชนิดที่แม่ชอบ เหมาะกับคนที่ชอบจัดแจกันหรือปลูกต้นไม้
- การ์ดเขียนด้วยมือ เหมาะกับคนที่อยากเก็บข้อความไว้เป็นความทรงจำ
- โทรศัพท์หรือใช้เวลาร่วมกัน เหมาะเมื่ออยู่คนละบ้านหรือแม่ไม่ต้องการสิ่งของ
- ช่วยรับผิดชอบงานหนึ่งอย่าง เหมาะกับวันที่แม่อยากพักมากกว่ารับของขวัญ
ของขวัญที่ดีควรเริ่มจากชีวิตจริงของแม่
ก่อนเลือกของขวัญวันแม่ ลองนึกถึงกิจวัตร สุขภาพ พื้นที่ในบ้าน และความชอบของแม่ ดอกไม้สดอาจเหมาะกับบางคน แต่คนที่แพ้กลิ่น เกสร หรือไม่สะดวกดูแลแจกันอาจชอบของอย่างอื่นมากกว่า หากแม่ไม่อยากให้จัดงานใหญ่ การนั่งกินข้าวด้วยกันหรือช่วยทำธุระที่ค้างอยู่ก็เพียงพอ ความใส่ใจจึงอยู่ที่การรับฟัง ไม่ได้วัดจากราคาหรือขนาดของของขวัญ
ถ้าจะมอบดอกมะลิ ควรเตรียมแบบไม่เพิ่มภาระ
เลือกมะลิสดหรือพวงมาลัยในปริมาณพอดี และคิดไว้ด้วยว่าจะวางหรือเก็บตรงไหนหลังมอบ หากต้องเดินทางไกล ควรใส่ภาชนะสะอาดที่ไม่กดทับดอกจนช้ำ และหลีกเลี่ยงการทิ้งไว้ในรถร้อนนาน ๆ สำหรับแม่ที่ไม่สะดวกดูแลดอกสด อาจใช้การ์ดรูปดอกมะลิ งานประดิษฐ์ชิ้นเล็ก หรือเพียงเล่าความหมายของสัญลักษณ์นี้ระหว่างใช้เวลาร่วมกัน
- ดูว่าผู้รับแพ้กลิ่นหรือไม่ชอบดอกไม้สดหรือไม่
- เลือกรูปแบบที่ถือสะดวกและไม่รบกวนการเดินทาง
- หลีกเลี่ยงบรรจุภัณฑ์มากเกินจำเป็น
- แนบคำพูดหรือข้อความส่วนตัว เพื่อให้ของชิ้นเล็กมีความหมายเฉพาะครอบครัว
ดอกมะลิเป็นสัญลักษณ์ของงานวันแม่แห่งชาติในไทย และมีความหมายทางวัฒนธรรมเรื่องความรัก ความปรารถนาดี และความกตัญญู แต่การแสดงความรักต่อแม่ไม่ถูกจำกัดด้วยดอกไม้ชนิดเดียว จะเลือกดอกไม้ที่แม่ชอบ เขียนการ์ด โทรหา ใช้เวลาด้วยกัน หรือช่วยแบ่งงานก็ได้ ขอเพียงเหมาะกับความสัมพันธ์และความต้องการของแม่จริง ๆ
วันที่ 12 สิงหาคมเป็นวันแม่แห่งชาติตั้งแต่เมื่อไร
กรมประชาสัมพันธ์ระบุว่า พ.ศ. 2519 เป็นปีที่คณะกรรมการอำนวยการสภาสังคมสงเคราะห์แห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ กำหนดวันแม่แห่งชาติให้ตรงกับวันที่ 12 สิงหาคมอย่างแน่นอน การกล่าวถึงปีนี้จึงควรผูกกับการกำหนดวันแม่แห่งชาติ ไม่ควรเหมารวมว่าความเชื่อทุกอย่างเกี่ยวกับดอกมะลิเกิดขึ้นพร้อมกันในปีเดียว เพราะความหมายที่ผู้คนมอบให้สัญลักษณ์หนึ่งอาจก่อตัวและเปลี่ยนแปลงตามการใช้ในสังคม
ติดต่อเรา|แม่บ้านสยาม
แม่บ้านสยามช่วยจัดหาและจับคู่แม่บ้านประจำตามลักษณะงานและความต้องการของแต่ละครอบครัว หากตั้งใจแบ่งเบางานบ้านให้แม่ในระยะยาว ควรคุยกันก่อนว่าแม่อยากให้ช่วยงานส่วนไหน ตารางแบบใด และมีขอบเขตใดที่ต้องเคารพ เพื่อให้ความตั้งใจดีตอบโจทย์ชีวิตจริงของแม่
- โทร:02-118-3912, 062-572-9255
- ไลน์:@maid2013
- เว็บ:https://maidsiam.com
- เฟซบุ๊ก:https://www.facebook.com/maidinthailand
อ้างอิง
[1] เอกสารของหน่วยงานกรมประชาสัมพันธ์ระบุว่า พ.ศ. 2519 มีการกำหนดวันที่ 12 สิงหาคมเป็นวันแม่แห่งชาติ และกล่าวถึงดอกมะลิในฐานะดอกไม้สัญลักษณ์ของวันแม่. https://prachinburi.prd.go.th/th/file/get/file/20250513d67bf510e48db4fd1fb8a2a7fe5e9cca154041.pdf
[2] เอกสารพิพิธภัณฑ์สตางค์ มงคลสุข มหาวิทยาลัยมหิดล อธิบายการใช้ดอกมะลิเป็นสัญลักษณ์วันแม่ พร้อมความหมายเรื่องสีขาว กลิ่นหอม และการออกดอกที่นำมาใช้เปรียบกับความรักของแม่. https://stang.sc.mahidol.ac.th/stangmuseum/pdf/Queen_Sirikit.pdf
