ผู้สูงอายุไม่ยอมใช้ไม้เท้าเพราะอาย คนดูแลชวนให้ใช้ยังไงโดยไม่ทำให้เสียหน้า

ผู้สูงอายุหลายท่านรู้ดีว่าเดินไม่มั่นคงเหมือนเดิม แต่พอยื่นไม้เท้าให้กลับไม่ยอมใช้ไม้เท้า บางท่านเลือกถือร่มแทนหรือเกาะเฟอร์นิเจอร์ไปตามทาง เพราะรู้สึกว่าไม้เท้าคือสัญลักษณ์ของการเป็นคนที่ช่วยตัวเองไม่ได้ บทความนี้เล่าแบบเรียบ ๆ ว่าคนดูแลชวนให้ใช้อย่างให้เกียรติได้อย่างไร โดยไม่ทำให้ท่านเสียหน้า

ทำไมท่านถึงอายที่จะใช้ไม้เท้า

ความอายมาจากหลายเหตุผล บางท่านกลัวว่าคนอื่นจะมองว่าตัวเองอ่อนแอ บางท่านเคยเป็นคนแข็งแรงและดูแลคนอื่นมาตลอด จึงรับไม่ได้กับภาพของตัวเองที่ต้องมีที่พึ่ง บางท่านกลัวว่าถ้าใช้ไม้เท้าแล้วลูกหลานจะเข้ามาจัดการชีวิตมากขึ้น เมื่อผู้สูงอายุไม่ยอมใช้ไม้เท้า จึงไม่ใช่เรื่องดื้อ แต่เป็นเรื่องของศักดิ์ศรีและความรู้สึก

การเข้าใจเหตุผลเหล่านี้ช่วยให้คนดูแลเลือกวิธีชวนที่ไม่ไปกดซ้ำความรู้สึกเดิม ท่านที่อายที่ต้องใช้ไม้เท้ามักไวต่อคำพูดและสายตาของคนรอบข้างเป็นพิเศษ คำพูดเล็ก ๆ ที่ผู้ใหญ่คิดว่าเป็นห่วง อาจฟังเหมือนการตัดสินสำหรับท่าน เมื่อท่านไม่ยอมใช้ไม้เท้า การรับฟังเหตุผลของท่านก่อนช่วยให้ท่านรู้สึกว่ามีคนเข้าใจ

ชวนใช้อย่างให้เกียรติ

วิธีที่ได้ผลคือชวนใช้อย่างให้เกียรติ โดยเริ่มจากสิ่งที่ท่านสนใจ เช่น พูดถึงการอยากให้ท่านเดินไปสวนหรือไปตลาดได้สบายขึ้น แทนที่จะพูดถึงเรื่องความเสี่ยง ไม้เท้าอาจถูกเสนอเป็นเครื่องมือที่ช่วยให้ท่านทำสิ่งที่รักได้นานขึ้น ไม่ใช่สิ่งที่บอกว่าท่านเดินไม่ไหว

ลองให้ท่านเห็นตัวอย่างในชีวิตจริงที่เป็นบวก เช่น คนที่ท่านเคารพใช้ไม้เท้าและยังดูสง่า หรือไม้เท้าที่ดีไซน์สุภาพและเข้ากับเสื้อผ้า การเห็นว่าไม้เท้าไม่ได้ทำให้ใครดูด้อยลง มักช่วยลดความรู้สึกต่อต้านได้มากกว่าคำอธิบายเรื่องเหตุผลทางสุขภาพ ผู้สูงอายุที่ไม่ยอมใช้ไม้เท้ามักเปลี่ยนใจได้เมื่อเห็นตัวอย่างที่ใกล้ตัว

• พูดถึงสิ่งที่ท่านอยากทำ ไม่ใช่ความเสี่ยง
• เสนอว่าไม้เท้าช่วยให้เดินได้สบายขึ้น
• ให้ท่านเห็นตัวอย่างที่เป็นบวก
• ใช้น้ำเสียงเป็นกันเอง ไม่ตำหนิ

ไม่พูดว่าแก่หรือไม่แข็งแรง

คนดูแลไม่พูดว่าแก่หรือไม่แข็งแรง และไม่พูดต่อหน้าคนอื่นว่าท่านควรใช้ไม้เท้าได้แล้ว เพราะคำเหล่านี้ทำให้ท่านอายมากขึ้นและยิ่งต่อต้าน แม้เจตนาจะเป็นห่วง ควรเลือกคำที่ฟังเป็นกลาง เช่น ลองเอาไม้เท้านี้ไปช่วยตอนเดินไกลดูไหมคะ ไม่ใช่ ท่านต้องใช้แล้วนะ

ไม่ควรบังคับหรือซ่อนอุปกรณ์เดิมของท่านโดยไม่บอก และไม่เปรียบเทียบกับผู้สูงอายุคนอื่นที่ใช้ได้ดี การเปรียบเทียบทำให้ท่านรู้สึกว่าตัวเองกำลังถูกวัด ซึ่งมักเพิ่มความต่อต้านมากกว่าลดลง

ให้ท่านเลือกเองก่อน

ให้ท่านเลือกเองก่อนทุกครั้ง เช่น ถามว่าอยากลองแบบไหนหรือให้ท่านไปดูของจริงด้วยกัน การให้ท่านมีส่วนตัดสินใจ ช่วยให้รู้สึกว่าเป็นเจ้าของ ไม่ใช่ถูกบังคับ และเมื่อท่านเลือกเอง โอกาสที่จะหยิบมาใช้จริงก็มากกว่าไม้เท้าที่ลูกหลานซื้อมาให้โดยไม่ถาม

ถ้าท่านยังไม่พร้อมก็ไม่เป็นไร ให้เก็บไม้เท้าไว้ในที่ที่ท่านหยิบได้ง่ายโดยไม่ต้องใช้ ท่านอาจหยิบมาใช้เองเมื่อรู้สึกว่าจำเป็น การไม่เร่งช่วยให้ท่านไม่ต้องรู้สึกว่าแพ้ และคนดูแลควรอยู่ใกล้ ๆ เวลาท่านเดินในจุดที่ลื่นหรือไม่เรียบ โดยไม่ต้องบอกว่าเฝ้าอยู่

ปรึกษาแพทย์เรื่องชนิดไม้เท้า

คนดูแลไม่ควรเลือกชนิดหรือขนาดไม้เท้าแทนท่าน เพราะความสูงและรูปแบบที่เหมาะต่างกันในแต่ละคน ควรปรึกษาแพทย์เรื่องชนิดไม้เท้า หรือนักกายภาพบำบัดที่ดูแลท่าน เพราะไม้เท้าที่ไม่เหมาะอาจทำให้เดินลำบากขึ้นได้ คนดูแลทำหน้าที่ชวนและอยู่เคียงข้าง ไม่ใช่ผู้ประเมินการเดินของท่าน

ถ้าท่านเดินเซ ล้มบ่อย หรือเดินแล้วเจ็บปวด ให้แจ้งลูกหลานและพาไปพบแพทย์ ไม่ควรรอจนเกิดเหตุ คนดูแลไม่ควรวินิจฉัยสาเหตุของการเดินไม่มั่นคงและไม่ควรให้คำแนะนำเรื่องการรักษาเอง

ผู้สูงอายุไม่ยอมใช้ไม้เท้าเพราะอายจึงเป็นเรื่องที่ต้องใช้เวลาและความเข้าใจ ไม่มีวิธีเดียวที่ได้ผลกับทุกท่าน บางท่านใช้เวลาหลายสัปดาห์ บางท่านเปลี่ยนใจหลังเห็นเพื่อนใช้ ควรเตรียมใจให้พร้อมสำหรับความช้า

บ้านที่ลูกหลานไม่ได้อยู่ด้วยตลอด อาจพิจารณาหาแม่บ้านที่ช่วยดูแลผู้สูงอายุด้วย เพื่อให้มีคนอยู่ใกล้ชิดและรู้จักนิสัยของท่าน หรือจัดหาแม่บ้านที่ช่วยทั้งงานบ้านและเป็นเพื่อนคุย ควรคุยเรื่องท่าทีที่ให้เกียรติให้ตรงกันตั้งแต่ต้น บริษัทจัดหาเป็นตัวแทนจัดหาคนทำงานประจำ ไม่ใช่บริการชั่วคราว

โดยสรุป เมื่อผู้สูงอายุไม่ยอมใช้ไม้เท้าเพราะอาย คนดูแลชวนใช้อย่างให้เกียรติ ไม่พูดว่าแก่หรือไม่แข็งแรง ให้ท่านเลือกเองก่อน และปรึกษาแพทย์เรื่องชนิดไม้เท้า ความเข้าใจและเวลาสำคัญกว่าการเร่งให้ท่านเปลี่ยน

ติดต่อเรา|แม่บ้านสยาม

แม่บ้านสยามช่วยจับคู่คนดูแลที่ใจเย็นและให้เกียรติผู้สูงอายุ แจ้งนิสัยของท่านและสิ่งที่ลูกหลานกังวลตั้งแต่ต้น เพื่อให้ได้คนที่เหมาะกับบ้านและดูแลท่านได้อย่างอุ่นใจ

• โทร:02-118-3912, 062-572-9255
• ไลน์:@maid2013
• เว็บ:https://maidsiam.com
• เฟซบุ๊ก:https://www.facebook.com/maidinthailand

อ้างอิง

[1] NHS ให้ข้อมูลเรื่องการลื่นล้มและการลดความเสี่ยง ซึ่งเกี่ยวข้องกับการใช้ตัวช่วยเดินและการปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ. https://www.nhs.uk/conditions/falls/

[2] NHS ให้ข้อมูลการสนับสนุนผู้ดูแล ซึ่งเกี่ยวข้องกับบทบาทของคนดูแลที่อยู่เคียงข้างผู้สูงอายุ. https://www.nhs.uk/conditions/social-care-and-support-guide/support-and-benefits-for-carers/