ลูกอมข้าวไม่ยอมกลืน นั่งกินมื้อเดียวเป็นชั่วโมง

ข้าวเต็มปาก แก้มตุ่ย แต่ไม่ยอมเคี้ยวไม่ยอมกลืน นั่งอยู่หน้าจานเป็นชั่วโมงจนข้าวเย็นชืด เรื่องลูกอมข้าวเป็นเรื่องที่พ่อแม่หลายบ้านเจอ และคนที่ต้องนั่งรอลูกทุกมื้อก็มักเป็นพี่เลี้ยง บทความนี้เล่าแบบภาษาบ้าน ๆ ว่าพี่เลี้ยงช่วยให้มื้ออาหารไม่ยืดเยื้อได้อย่างไรโดยไม่ต้องดุ ถ้าลูกอมข้าวบ่อยจนมื้ออาหารกลายเป็นความเครียดของทุกคน ก็ถึงเวลาลองปรับวิธีดูแลมื้ออาหารให้เรียบง่ายลง

ทำไมเด็กถึงอมข้าวไม่ยอมกลืน

เด็กแต่ละคนมีเหตุผลต่างกัน บางคนยังไม่หิวพอ บางคนเล่นกับอาหาร บางคนไม่ชอบเนื้อสัมผัสของข้าวหรือกับข้าวบางอย่าง และบางคนอมไว้เพราะอยากให้ผู้ใหญ่นั่งอยู่ด้วยนานขึ้น เมื่อลูกอมข้าว จึงไม่ควรเดาว่าเป็นเพราะลูกดื้อ ให้ลองสังเกตก่อนว่าเกิดขึ้นกับอาหารชนิดไหนหรือช่วงเวลาไหนของวัน

การสังเกตแบบนี้ช่วยให้รู้ว่าปัญหาอยู่ตรงไหน เช่น ถ้าอมแต่ข้าวสวยแต่กินขนมได้ปกติ อาจเป็นเรื่องรสหรือเนื้อสัมผัส ถ้าอมเฉพาะมื้อที่มีคนเร่ง อาจเป็นเรื่องบรรยากาศ ทั้งนี้พี่เลี้ยงไม่ได้เป็นผู้เชี่ยวชาญที่วินิจฉัยเรื่องการกลืนหรือพัฒนาการ ถ้าลูกสำลักบ่อยหรือกลืนลำบากจริง ควรปรึกษาแพทย์เด็ก พี่เลี้ยงอาจจดสั้น ๆ ว่าวันไหนอมข้าวนานเป็นพิเศษและวันนั้นกินอะไร จะช่วยให้เห็นรูปแบบที่ซ่อนอยู่ และเอาไปคุยกับพ่อแม่ได้ง่ายขึ้นว่าควรปรับตรงไหน

สิ่งที่พี่เลี้ยงไม่ควรทำ

พี่เลี้ยงควรไม่ดุและไม่ลงโทษเมื่อลูกอมข้าว การตะโกน ตีมือ หรือขู่ว่าจะเอาอาหารไปทิ้งมักทำให้เด็กเครียดและยิ่งอมนานขึ้น และไม่ควรลงโทษด้วยการให้อดอาหารหรือไม่ให้กินมื้อถัดไปเพื่อบังคับให้กิน เพราะเด็กเล็กต้องได้รับอาหารตามเวลา การทำแบบนี้ไม่ช่วยให้นิสัยดีขึ้น เมื่อลูกอมข้าวแล้วผู้ใหญ่โมโห เด็กมักรู้สึกว่ามื้ออาหารเป็นเวลาที่ต้องระวังตัว และเก็บอาหารไว้ในปากนานกว่าเดิมเพราะไม่อยากเผชิญกับความเครียดนั้น

ไม่ควรป้อนตามหลังหรือวิ่งตามเด็กไปทั่วบ้านเพื่อให้กินให้หมด เพราะเด็กจะเรียนรู้ว่าไม่ต้องกลืนก็มีคนตามป้อนอยู่ดี และไม่ควรเปิดจอให้ดูเพื่อให้เด็กอ้าปากกิน เพราะเด็กจะไม่รู้สึกถึงรสและการเคี้ยว ผลคือกลายเป็นอมข้าวไว้เฉย ๆ ขณะดูจอ เด็กบางคนที่เคยเปิดจอกินข้าวต้องใช้เวลาปรับตัวหลายวันกว่าจะนั่งกินเฉย ๆ ได้ ผู้ใหญ่จึงควรอดทนในช่วงแรกและไม่ถอดใจกลับไปเปิดจออีก

• ไม่ดุ ไม่ตีมือ ไม่ขู่ว่าจะเอาอาหารไปทิ้ง
• ไม่ใช้การอดอาหารเป็นการลงโทษ
• ไม่วิ่งตามป้อนทั่วบ้าน
• ไม่เปิดจอให้ดูระหว่างกินข้าว

ตั้งเวลามื้ออาหารให้ชัด

วิธีที่ช่วยได้คือตั้งเวลามื้ออาหารให้ชัด เช่น มื้อหนึ่งใช้เวลาไม่เกินครึ่งชั่วโมง เมื่อหมดเวลาก็เก็บจานอย่างใจเย็นโดยไม่ต่อว่า บอกลูกสั้น ๆ ว่ามื้อนี้จบแล้ว เดี๋ยวหิวค่อยกินใหม่ในมื้อถัดไปตามเวลา เด็กจะเรียนรู้ว่ามื้ออาหารมีขอบเขต ไม่ใช่เวลาที่ยืดได้เรื่อย ๆ พี่เลี้ยงอาจใช้นาฬิกาทรายหรือนาฬิกาจับเวลาที่เด็กมองเห็นได้ เพื่อให้เด็กรู้ว่ามื้ออาหารจบเมื่อไหร่ แทนที่จะรู้สึกว่าผู้ใหญ่เป็นคนกำหนดเอง เด็กบางคนกินเร็วขึ้นทันทีเมื่อรู้ว่ามีเวลาจำกัด

ก่อนเริ่มมื้อควรปิดจอและเก็บของเล่นออกจากโต๊ะ ให้เด็กนั่งเก้าอี้ที่เท้าวางถึงพื้นหรือมีที่พักเท้า เพื่อให้นั่งได้มั่นคงและโฟกัสกับการกิน และควรให้ของว่างห่างจากมื้อหลักพอสมควรเพื่อให้ลูกหิวจริงเมื่อถึงเวลา

พี่เลี้ยงนั่งกินด้วยกัน

เด็กเล็กเรียนรู้จากสิ่งที่ผู้ใหญ่ทำ ถ้าพี่เลี้ยงนั่งกินด้วยกันที่โต๊ะ ใช้เวลากินพอดี ๆ และเคี้ยวให้ลูกเห็น ลูกก็มีแนวโน้มเลียนแบบมากกว่าการยืนป้อนอยู่ข้างโต๊ะ การนั่งกินด้วยกันยังทำให้บรรยากาศผ่อนคลายและลูกรู้สึกว่ามื้ออาหารเป็นเวลาที่อบอุ่น ไม่ใช่เวลาที่ถูกจับผิด

เมื่อลูกกลืนข้าวได้ แม้เพียงคำเดียว พี่เลี้ยงสามารถชมเบา ๆ ว่าเก่งมากที่กลืนได้ แต่ไม่ต้องชมเกินจริง และไม่ต้องตั้งเป้าว่าต้องกินหมดจาน การให้ลูกกินในปริมาณที่พอดีกับตัวเองและจบมื้อได้ตามเวลา สำคัญกว่าการกินให้หมดทุกครั้ง

ถ้าลูกยังอมข้าวนานมากทุกมื้อ ต่อเนื่องหลายสัปดาห์ หรือกินน้อยจนผู้ปกครองกังวลเรื่องน้ำหนักและการเจริญเติบโต ควรปรึกษาแพทย์เด็ก พี่เลี้ยงควรบอกพ่อแม่ว่าสังเกตเห็นอะไรบ้างในแต่ละมื้อ เพื่อให้พ่อแม่ตัดสินใจได้ง่าย

บ้านที่กำลังหาแม่บ้านหรือหาพี่เลี้ยงมาดูแลลูก ควรบอกตั้งแต่ต้นว่าลูกกินช้าและอมข้าว และตกลงกันว่าจะตั้งเวลามื้ออาหารอย่างไร บ้านที่ต้องการจัดหาแม่บ้านซึ่งช่วยดูแลมื้ออาหารเด็กด้วย ควรคุยเรื่องท่าทีเวลาลูกไม่ยอมกลืนให้ตรงกันก่อนเริ่มงาน

โดยสรุป เมื่อลูกอมข้าวไม่ยอมกลืนและนั่งกินมื้อเดียวเป็นชั่วโมง พี่เลี้ยงช่วยได้ด้วยการตั้งเวลามื้ออาหารให้ชัด ไม่ดุและไม่ลงโทษ และนั่งกินด้วยกันกับลูก ถ้ากังวลเรื่องการกลืนหรือการเจริญเติบโตให้ปรึกษาแพทย์เด็ก

ติดต่อเรา|แม่บ้านสยาม

แม่บ้านสยามช่วยจับคู่พี่เลี้ยงที่ใจเย็นและเข้าใจเด็กกินช้า แจ้งนิสัยการกินของลูกและสิ่งที่อยากให้ระวังตั้งแต่ต้น เพื่อให้ได้คนที่เหมาะกับครอบครัวและดูแลมื้ออาหารของลูกได้อย่างอุ่นใจ

• โทร:02-118-3912, 062-572-9255
• ไลน์:@maid2013
• เว็บ:https://maidsiam.com
• เฟซบุ๊ก:https://www.facebook.com/maidinthailand

อ้างอิง

[1] NHS อธิบายเรื่องเด็กเลือกกินและวิธีรับมือโดยไม่บังคับ ซึ่งเกี่ยวข้องกับการไม่ดุและไม่ลงโทษเมื่อเด็กกินยาก. https://www.nhs.uk/conditions/baby/weaning-and-feeding/fussy-eaters/

[2] CDC ให้ข้อมูลอาหารและเครื่องดื่มสำหรับเด็กเล็ก ซึ่งเกี่ยวข้องกับการจัดมื้ออาหารให้พอดีกับเด็ก. https://www.cdc.gov/infant-toddler-nutrition/foods-and-drinks/index.html